Nouvèl / Gade Atik ki fenk pibliye yo

Avèk clpgach a, komin lan nan Ganthier triyonf sou obscurantism ak diktati a nan anbyen inyorans

Apre atak la, ak sant yo nan deplase nan nwit la la nan, 21 jiyè 2024 nan Ganthier; Dimanch sa a, Oktòb 06, 2024, li te yon gwo foul moun gwo konstriksyon ki te baleye nan Saint Jean Marie Vianney, ak kriye, chant "Ann Li Pou N Chanje Gantye". Yo crisscrossed plizyè kwen nan etablisman an ak danse jolivettes yo, nan wotè a nan chanm yo nan lòd yo demontre sa yo. Byen plante dekorasyon, miray rakbwa, nan prezans anpil pwofesyonèl ak notarya; Inisyativ la ki te òganize pa klib la literè ak filozofik nan Galette-Chambon (Clpgach) te pote ansanm plizyè santèn moun ki te vin ankouraje vanyan sòlda jenn ak sichofe yo nan batay. Nou pa t ’atann ke nan mitan an nan yon kriz kwonik, plizyè aspè ki ta tankou yon lit deklanche. Sa a se dezyèm fwa a, lekti te dwat nan Ganthier. Mèsi a Clpgach a, nouvo vanyan sòlda yo- lektè yo te genyen gwo viktwa a, nan bon moman an, kote Gantiens.ses yo te espere nan tout depans yon liberasyon nan vil la.

Èske w te konnen? Ayiti se pi gwo fò nan Karayib la

Lè nou panse ak Ayiti, nou souvan panse ak kilti rich li yo, istwa ewoyik li yo ak peyizaj mayifik li yo. Men èske w te konnen Ayiti tou se peyi kote pi gwo fò nan Karayib la ye? Citadelle Laferrière, ki sitiye nan depatman Nord, se yon chèf achitekti ak yon senbòl libète ki atire plizyè milye vizitè chak ane. Moniman istorik sa a se yon sous fyète nasyonal ak yon temwayaj sou rezistans pèp ayisyen an.

Pran plezi nan plaj yo ann Ayiti tout ete: yon chape twopikal inoubliyab

Ete se sezon pafè a pou eksplore destinasyon plaj, ak Ayiti, ak plaj selès li yo, se kote ki pafè pou yon chape twopikal. Bijou sa a nan Karayib la ofri yon varyete de plaj sipè ki pral pran plezi rayisab solèy, dlo turkwaz ak sab amann. Dekouvri trezò kache yo ak bagay ki dwe wè nan kòt ayisyen an pou yon ete inoubliyab.

Beven pote Ayiti nan mitan elit slam mondyal la

Jedi 14 novanm 2024 sa a, jèn slammer Youven Beaubrun, Beven sou non sèn li, kalifye Ayiti, pou premye fwa nan listwa li, pou final koup du mond Slam la. Konpetisyon sa a, ki rasanble pi bon slammers yo sou planèt la, te dewoule sou tè Afriken, pi jisteman nan Togo. Nan yon peyi ki kenbe nan gòj, yon peyi k ap mouri depi nan kòmansman rive nan bout, anba eksplwa danjere yon sèten pati ame ak jèn li, pèfòmans ekstraòdinè Beven nan konpetisyon sa a fè yon rezonans ak eko nan tout chante nan peyi a, nan. swaf dlo a pou bote. Beven se senbòl yon jèn ki refize bay nan dezòd ki antoure figi manman li. Atizay, slam ke yo te domèn espesyalizasyon li yo, yo itilize nan pi bon fason posib pou enspire espwa. E kontinye kwè ke yon peyi ki te fè 1804 pa kapab peye liks pou l ap koule tèlman fò devan istwa imen. "Se ak fyète ke mwen avanse nan konpetisyon sa a. Sitou ak kriz la k ap pase nan peyi a nan moman sa a. Kalifikasyon mwen pou final la se yon siy etènèl nan espwa, ki konfime lefèt ke tout bagay nan peyi sa a pa pral fini nan lanmò, "te slammer a te di nou anvan ou ale nan konpetisyon nan final la. Final la te dewoule samdi 16 novanm 2024, kote Beven te gen chans pou l byen reprezante peyi ki te kraze l la nan papòt yon viktwa mondyal, yon viktwa ki si li te fèt, li t ap inisyal nan non tout yon pèp. , nan kous la absoli nan fè fas a yon gwo dezòd ki sèlman rèv nan toufe li. Malgre li pa rive ranpòte koup sa a (ki fini an sizyèm plas nan klasman jeneral la), chanpyon slam ayisyen an te gen tan enspire tout yon peyi pandan gwo vwayaj li nan konpetisyon sa a. Se sèlman yon ranvwa, pwochen fwa viktwa pral reyalize pou asire w.

Plaj nan Petit-goave : kòt an Ayiti.

Plaj Petit-Goâve yo se vrè escape kotyè ann Ayiti. Nich sou kòt sidwès zile a, nan depatman Lwès Repiblik Ayiti a, vil Petit-Goâve genyen trezò natirèl yo souvan neglije: plaj bèl li yo. Meservey bò lanmè sa yo ofri moun nan lokalite ak vizitè espas pou detant ak lwazi kote sab amann rankontre dlo kristal klè nan lanmè a.

Cuisine Ayiti: 10 Bwason ak Desè Absoliman Gou pou yon Nwèl Otantik

Peryòd Nwèl ann Ayiti pa sèlman fèt ak chante tradisyonèl yo. Li se tou yon eksplozyon nan gou, ak desè tipik ak bwason ki pran plezi boujon yo gou epi ajoute yon manyen inik nan selebrasyon yo. Dekouvri 10 must-have nan gastronomi ayisyen an pou yon Nwèl otantik ak goumè.

Ayiti: Istwa ak Jeyografi

Ayiti, pèl nan Karayib la, se yon peyi ki klere ak istwa inik li yo ak jeyografi espektakilè. Teritwa sa a, ki rich nan kilti ak tradisyon, merite yo dwe redekouvwi, mete aksan sou byen li yo ak kontribisyon eksepsyonèl li yo nan eritaj mondyal la.

Guédés: Lè Ayiti selebre zansèt li yo ak koulè ak ferveur

Chak 1ye ak 2 Novanm, Ayiti vin vivan nan koulè nwa ak koulè wouj violèt pou selebre Guédés yo, espri yo venere nan relijyon Vodou a, senbòl yon lyen pwisan ant vivan ak mò. Fasinan, endommabl ak pwovokan, Guédés yo fòme yon fanmi vre nan panteon Vodou ayisyen an, kote yo respekte wòl yo kòm gid espirityèl moun ki mouri a nan apre lavi a. Ki te dirije pa figi anblèm tankou lejand Baron Samedi ak konpayon li Grann Brigitte, Guédés yo enkòpore paradoks yo nan lavi ak lanmò. Chak Baron gen yon pèsonalite inik: Baron Cimetière, Baron Kriminel, ak Baron La Croix se gadyen nanm ki moute desann sou fwontyè mond mò yo. Ansanm, yo fòme yon prezans pwisan ak yon ti jan pè, men pwofondman rasin nan kilti ayisyen an. Guédés pa tankou lòt espri vodou; yo demontre kouraj yo nan yon fason espektakilè. Abitye ak lanmò, yo pa pè anyen e yo pwovokan: yo manje vè, piman kri, ak rad pati sansib yo ak wonm ak pwav. Jès sa yo make endiferans yo an danje epi fè nou sonje ke yo te deja fè eksperyans lavi sou tè a. Se konsa, yo se psikoponp - èt sa yo ki mennen nanm yo nan moun ki mouri yo - ak aji kòm pon ant mond lan nan vivan yo ak sa yo ki nan mò yo. Gen kèk Guédés, tankou Guédé Nibo, mete rad nwa, koulè wouj violèt ak blan, yo chak ak karakteristik inik. Yo anpil e yo varye: Guédé Fouillé, Guédé Loraj, Papa Guédé, ak anpil lòt. Se espri sa yo ki, chak ane, raple Ayisyen enpòtans pou sonje moun ki mouri a epi onore yo. Kil Guedes yo pa sèlman relijye; li tou kiltirèl ak istorik. Dapre tradisyon, teritwa espirityèl yo, oswa "Fètomè" - surnome "Tè san chapo" - se yon kote nanm zansèt yo abite. Dapre istwa yo, orijin kil sa a tounen sou plato Abomey, ansyen kapital wayòm Dahomey, ann Afrik, kote lanmò ak lavi ansanm nan yon fòm senbyotik. Selebrasyon sa a ann Ayiti menm jwenn eko nan istwa ansyen. Women yo te onore mò yo tou ak "Fete Lemuria", ki te fèt nan mwa fevriye, pou anpeche lespri yo ak retabli lapè ant mond vivan yo ak mond moun ki mouri yo. Pou Ayisyen, onore Guédés yo vle di aksepte lanmò kòm yon pati nan lavi epi selebre lyen envizib ki ini nou ak moun ki kite nou yo. Se tou yon fason pou reziste, paske lavi, malgre defi li yo, dwe selebre nan tout konpleksite li ak pwofondè.

Foli liv: gwo festival liv ann Ayiti

Livre en Folie, evènman anyèl sa a ke moun ki renmen literati ann Ayiti tant ap tann, ap fèt jedi 15 out 2024 nan otèl Caribe Convention Center nan Juvénat. Vrèmanvre, Le Nouvelliste, an kolaborasyon ak patnè abityèl li yo, envite piblik Pòtoprens pou vin selebre, pou trantyèm fwa, gwo richès entelektyèl ekriven ak lòt moun ki panse ayisyen yo, nan gwo fwa liv liv chak ane sa a. Ane sa a, antre a fikse nan 1,000 goud, ki pral retounen ba ou sou fòm koupon, pou ou ka achte liv yon fwa andedan. Trant ane apre premye edisyon an, Livre en Folie vin tounen yon poto nan lavi literè ayisyen an e menm yon evènman enpòtan nan ane ayisyen an. Ane sa a, li pral dewoule nan yon kontèks patikilyèman difisil pou peyi a, ni nan plan ekonomik ak sekirite, men li pral toujou gen merit pou rasanble plizyè milye ayisyen alantou sijè a nan liv la.