Ant rèv ak reyalite ayisyen an: Yon apèl pou inite ak aksyon Anpil gason te reve gwo pou Ayiti. Tousen Louvèti ak Jean Jacques Dessalines se egzanp. Malgre ke men envizib dechire, twal sosyal peyi a te toujou konsidere kòm pi gwo pwojè moun lèt yo te mete an mouvman. Jiska lè sa a, istwa peyi DAyiti rete e rete pou ayisyen espas ki pi apwopwiye pou rèv ak pwopoze libète total e total. Vrèmanvre, Tousen Louvèti te fè rèv amelyore anpil esklav yo. Desalin, bò kote l, te sakrifye tèt li pou endepandans zile nou an (Ayiti-Sen-Domeng). Apre liberasyon nou anba men franse yo, mesye lèt yo te oblije pran lòt chemen pou pwoteje diyite peyi a. Sitiyasyon sa a te montre yon lòt fòm revolisyon tankou powèt lekòl patriyotis la ak patizan tankou: Louis Joseph Janvier, Anténor Firmin, Demesvar Délorme ak Jenerasyon wonn ak Fernand Hibbert, Georges Sylvain tou lekòl endijèn ak Jean Price Mars, Jacques Stephen. Alexis, Roussan Camille elatriye... ki eksprime mekontantman yo nan vide lank. Lè w dekri oswa pentire sitiyasyon peyi a. Plizyè ane ki te premye vin ansent ak Lè sa a, te fèt lide nan bay peyi a souverènte li, pwòp bicolor li, lame li, elatriye li pa t ’fasil epi yo pa t’ kontinye konsa. Ayiti bezwen pou le moman moun rèv, gason ki renmen peyi yo, men ki pa richès peyi sa, moun ki renmen bonè peyi yo, men ki pa malè li yo, gason ki gen pwojè solid, men ki pa espesyalis nan masak yo sèlman enterese nan pòch yo, pito pou kontantman de-ton nou yo, mesye ki dwe goumen kont koripsyon, kont gaspiyaj, kont men envizib etranje yo, kont fòm sa a nan administrasyon piblik ki vize sèlman yon ti gwoup moun nan la. peyi nan detriman popilasyon an, fòm ensekirite sa a ke leta te planifye, sa yo rele boujwazi yo, pouvwa ekonomik ki soti aletranje tankou: Lafrans, USA, Kanada, Brezil. q~Ayiti an 1979 ak tout pouvwa. Yo di Maître Fevry te deklare: Rèv Ayiti pa ka sipòte, ni aksepte solisyon enpwovize ~q. Rèv ayisyen an dwe toujou yon efò ekip. Yon ekip gason ki gen konpetans, vizyon, bon volonte, refleksyon ak meditasyon. q~ Gason ki ka plase enterè pèsonèl yo ak enterè prive yo pase enterè piblik yo. Gason ki vle fè yon nouvo demaraj pou reyalize rèv Jean Jacques Dessalines ak sa Henri Christophe ki te vize ke ayisyen pa anvye okenn lòt peyi nan mond lan pou tout ayisyen ka kontan nan pwòp peyi yo , te chante pwofesè. Lesly Saint Roc Manigat.~q Ayiti cheri nou an, ki te yon fwa pèl Zantiy yo, pa prezan ankò jodi a. Pou sa nou mande tout Ayisyen: timoun, jèn, granmoun ak granmoun, se pou nou mete tèt nou ansanm bra nou, fòs nou, vwa nou ak tout sa nou te kapab fè pou libere peyi nou renmen anpil Ayiti Chérie. Ann chanje reyalite nou ansanm! Viv Ayiti, viv libète lemonn antye.
Pwodiksyon sèl ann Ayiti se yon konesans zansèt ki jwe yon wòl esansyèl nan ekonomi zòn kotyè yo. Rejyon ki pi rekonèt pou pwodiksyon sèl yo se Salines de Petite-Rivière de l’Artibonite, kòt Île de la Gonâve, Salines de Port-au-Prince, osi byen ke kèk pati nan Nò ak Sid -Lès. Pwosesis sa a, ki depann de jeyografi natirèl ak resous maritim peyi a, kontinye ap sipòte kominote lokal yo pandan l ap bay yon pwodui esansyèl nan ekonomi ayisyen an.
Nan dat 5 desanm 2024, Sant Kiltirèl Minisipal Emmanuel Charlemagne ouvri pòt li pou yon jounen inoubliyab ki dedye a listwa ak memwa pèp prekolonbyen Ayiti ak Karayib la. Ki gen tit "Survival Arawak, Taïnos, Ciboney", inisyativ kiltirèl sa a te rasanble pasyone, chèchè ak moun kirye nan yon atmosfè ki rich nan dekouvèt ak emosyon.
Nich sou kòt sid Ayiti, Jakmèl se yon vil ki pa janm sispann sedui ak bote natirèl li, achitekti kolonyal li ak enkwayab richès atistik li. Yo rele Jakmèl kapital kiltirèl peyi Dayiti, se yon kote kreyativite ap fleri e chak kwen lari sanble rakonte yon istwa inik. Chèche konnen kisa vil atistik sa a gen pou l ofri ak poukisa li merite yon plas espesyal nan pwochen vwayaj ou an Ayiti.
Nan dat 19 oktòb 2023, kominote ayisyen an te reyini ansanm pou selebre anivèsè nesans Andy Vibert nan yon fason ekstraòdinè, nan òganize yon evènman espesyal ki rele "JOUNEN RETWOUVAY AK MANJE AYISYEN." Jounen eksepsyonèl sa a se te yon opòtinite pou mete aksan sou richès kuizin ayisyen an nan ofri yon varyete bon gou tradisyonèl, tankou soup joumou, chiktay, bannann peze, tonmtonm, tchaka, lalo, diri blan, pwa ak pi legim, bòy ak sòs pwa. , ak nan kou, griots yo pi popilè. Pi lwen pase senp selebrasyon yon anivèsè, aswè a te gen yon objektif ki pi pwofon, sètadi ankouraje ayisyen parèy yo favorize konsomasyon lokal. Andy Vibert, nan mete aksan sou asyèt tradisyonèl sa yo, te vle fè envite yo konnen enpòtans ki genyen nan sipòte pwodiksyon nasyonal la.
Joseph-Auguste Anténor Firmin te fèt 28 oktòb 1850 Okap, nan yon Ayiti ki te fèk emansipe anba jouk kolonyal la, li te mouri 19 septanm 1911 a laj 60 an nan ekzil. Li se san dout youn nan figi entelektyèl ki pi anblèm nan tan li. Lavi li, ki make pa yon karyè eksepsyonèl nan domèn politik, literè ak diplomatik, montre jeni yon entelektyèl ayisyen ki gen kontribisyon ki kite yon mak ki pa efase sou listwa.
Pi lwen pase dezòd la, nan kè dezolasyon an, gen vwa ki rezone. Moun ki pote silans, ki dekri reyalite makab lavi chak jou a an mil moso, konsa yo defye mal pou bay lavi yon sans epi fè chak jou yon kote espwa koule tankou yon rivyè siwo myèl. Vwa Edison Juste a se youn nan yo: li chante espwa, lanmou, tout pandan l ap fè lwanj pou Bondye. Se nan Carrefour, sa gen 27 an, ke solèy jèn chantè a te leve nan yon fanmi kat timoun. Edison Juste se pi jèn nan. Ant diplomat, avoka ak antreprenè li ye a, chante rete pi gwo pasyon li pou jèn gason marye sa a. Tankou anpil chantè Ayisyen, Edison Juste te fè premye pa li byen bonè nan yon koral – Yahvé Shama – ansanm ak timoun menm laj avè l. Li ta pita vin lidè prensipal la la. Se ane 2010. Lè yo te mande l kisa l te fè pou premye vrè rankont li ak mizik, li te reponn: Se te an 2013 mwen te vrèman kòmanse chante. Se te pandan yon konpetisyon ke Styl Doz te òganize nan Legliz Evanjelik Gras la ~q, temwaye manm aktif gwoup YES la (Yon Enstriman Sen), ki eksprime rekonesans li tou anvè chantè Joseph Rhousteau, ki te enspire l epi antrene l pandan plizyè ane. Edison Juste distenge pa sèlman pou style li, men tou pou adaptabilite li. Kapasite li pou fè nòt yo vibre avèk yon franchiz k ap touche kè a sanble san limit. Sepandan, li gen preferans li yo: q~Pa gen yon sèl stil ki karakterize mwen. Mwen wè tèt mwen kòm yon likid: Mwen pran fòm veso a. Menm si Worship, Compass ak Jazz~q toujou ap boulvèse m, li konfye m. Jodi a, natif natal Carrefour la ka vante tèt li ak yon repètwa mizikal rich ak varye. Soti nan 2010 rive 2025, li te grandi nan matirite ak notoryete: senk konkou ranpòte, premye chante li anrejistre an 2018, rantre nan gwoup YES, patisipasyon li nan dezyèm albòm Se pou m beni a, yon kolaborasyon ak Amos César nan yon komedi mizikal, ak kontribisyon li nan albòm Anprent pa mèt Berwin Sydney. Pou li, vwayaj sa a deja yon gwo sous enspirasyon. Edison Juste pa janm fè san prezans Bondye, kit se nan pwosesis kreyatif la kit se pandan pèfòmans li sou sèn nan: “Sa ki enfliyanse m epi motive m plis se toujou prezans Elohim, ak anvi piblik la pou savoure epi antre nan apresyasyon travay mwen an,” li di.
Soti 8 pou rive 21 mas 2025, Sant Kiltirèl Minisipal Emmanuel Charlemagne ouvè a yon selebrasyon vibran ak emosyonèl nan féminines ak MUSES, yon egzibisyon inik nan kad kenz Fanm yo. Yon evènman ki fouye nan menm esans fanm ayisyen an, reprezante li nan tout konpleksite li, fòs ak bote atravè travay kat atis eksepsyonèl. Kite tèt ou pran pa eksperyans inik atistik sa a ki envite ou redekouvwi fanm nan yon nouvo pèspektiv!
Souvan yo konsidere kwizin ayisyen an youn nan pi bon nan mond lan, gras a gou pikant li yo ak asyèt bon gou. Li reflete istwa rich ak kilti peyi a, melanje enfliyans Afriken, Ewopeyen ak Karayib la. Nou envite w eksplore 20 délices ayisyen ki dwe eseye, kit se manje maten, manje midi oswa dine.
Ayiti, ki rich nan istwa ak kilti, selebre plizyè jou fèt nasyonal pandan tout ane a. Selebrasyon sa yo reflete idantite ak detèminasyon pèp ayisyen an, ki make moman kle nan istwa yo epi onore tradisyon yo. Aprann sou fèt nasyonal ki pi enpòtan an Ayiti, siyifikasyon yo ak fason yo selebre yo.
Nan demand li pou revitalize endistri touris li a epi mete aksan sou richès natirèl ak kiltirèl li, Ayiti konte sou yon jwè kle: Ministè Touris. Antanke yon antite gouvènman ki dedye a pwomosyon ak devlopman touris, ministè sa a jwe yon wòl enpòtan nan transfòme Ayiti nan yon destinasyon touris dirijan. Youn nan objektif prensipal Ministè Touris la se ranfòse atirans Ayiti pou vwayajè entènasyonal yo. Pou fè sa, li devlope kanpay maketing inovatè, mete aksan sou plaj primitif peyi a, sit istorik kaptivan, kilti rich ak cuisine ekskiz. Efò sa yo vize chanje pèsepsyon Ayiti ak jenere enterè nan mitan potansyèl touris atravè mond lan. An kolaborasyon ak jwè sektè prive a, ministè a pran angajman pou sipòte ak pwomouvwa biznis touris lokal yo. Nan ankouraje antreprenarya ak inovasyon nan sektè touris la, ministè a ede kreye travay ak estimile ekonomi lokal la. Ministè Touris bay anpil enpòtans tou pou prezèvasyon anviwònman ak eritaj kiltirèl Ayiti. Li aplike politik ak inisyativ ki vize pou pwoteje sit natirèl peyi a, pak nasyonal yo ak moniman istorik yo. Nan ankouraje touris dirab ak responsab, ministè a asire ke jenerasyon kap vini yo pral kapab tou jwi bote ak richès kiltirèl Ayiti. Finalman, Ministè Touris travay kole kole ak lòt òganizasyon nasyonal ak entènasyonal pou ankouraje devlopman touris Ayiti. Atravè patenarya estratejik ak echanj pi bon pratik, Ayiti benefisye de ekspètiz ak sipò ki nesesè pou ranfòse sektè touris li epi ogmante compétitivité li sou mache mondyal la. Ministè Touris Ayiti a se yon jwè kle nan transfòme peyi a nan yon destinasyon touris ki atiran e dirab. Atravè efò kontinyèl li pou ankouraje touris, sipòte biznis lokal yo, ak prezève eritaj natirèl ak kiltirèl Ayiti, ministè a ap prepare wout pou yon avni briyan pou endistri touris peyi a.
Premye nasyon nwa ki te libere tèt li anba esklavaj ak pran endepandans nan men Lafrans an 1804 e ki te enfliyanse lòt mouvman liberasyon atravè mond lan, enspire lit pou libète ak egalite.
Ayiti beni ak peyizaj natirèl espektakilè, ki gen ladan plaj sab blan, mòn ak divèsite biyolojik rich.
Ayiti gen yon eritaj istorik rich, ki gen ladan sit tankou Sitadèl Laferrière ak Palè Sans-Souci, ki nan lis UNESCO Mondyal Eritaj.
Ayiti gen yon kilti rich ak divèsifye, enfliyanse pa eleman Afriken, Ewopeyen yo ak endijèn. Mizik, dans, atizay ak kizin ayisyen yo selebre atravè lemond.
