Hill Plast: Sakado ekolojik pou yon avni dirab ann Ayiti

Kreyòl Ayisyen an se idantite nou, li Merite Valorize : Istwa, Orijin ak Evolisyon

Kreyòl Ayisyen an, ki pran nesans nan 17èm syèk la pandan kolonyalizasyon Lafrans sou zile Hispaniola a, pa sèlman yon zouti kominikasyon; li se yon pati esansyèl nan idantite Ayisyen an. Malgre li te rekonèt kòm lang ofisyèl nan ane 1987, fransè a toujou konsidere kòm lang elit, sa ki kreye yon divizyon sosyal. Nan sistèm edikatif la, kote fransè a se lang ansèyman, Kreyòl la souvan neglije, sa ki afekte kapasite elèv yo pou konprann sa y ap aprann yo, espesyalman pou timoun ki soti nan zòn riral. Li gen yon estrikti gramatikal inik ki fasilite aprantisaj, li sèvi kòm yon mwayen ekspresyon kiltirèl nan literati, mizik, ak lòt atizay. Avansman teknoloji a ap pèmèt Kreyòl jwenn plis vizibilite nan medya sosyal, men stigmatizasyon lang lan toujou egziste. Se poutèt sa, li enpòtan pou Kreyòl la jwenn valorizasyon nan edikasyon ak lòt sektè, pou pèmèt nouvo jenerasyon k ap vini a grandi ak fyète pou eritaj yo. Lang Kreyòl Ayisyen, ki se premye lang pou majorite moun nan peyi dayiti, pa sèlman yon mwayen pou kominike, men tou li se yon refleksyon richès kiltirèl ak istwa pèp la. Nan yon peyi ki chaje ak divèsite, Kreyòl la ak orijin li, evolisyon li ak plas li nan sosyete a, se yon temwayaj nan rezistans ak adaptasyon.

Ki non pi gwo plato ki an Ayiti a?

Plato Santral la se pi gwo plato an Ayiti. Vas teritwa sa a, ki sitiye nan rejyon santral peyi a, se yon zòn anblèmatik nan anviwònman Ayisyen an, ki rich an resous natirèl, istwa ak potansyèl agrikòl. Nan atik sa a, nou pral eksplore karakteristik plato sa a ki fè li yon rejyon esansyèl pou konprann Ayiti.

Maello ERO: Yon zetwal k ap monte nan rap ayisyen an

Maello ERO, ki vrè non Woodmaer DOLMA, te fèt nan Petit-Goâve nan dat 17 novanm 1994. Depi li piti, li te rekòmanse ak talan li ak detèminasyon li. Li fè etid prensipal li nan lekòl Wesleyan Fond-Doux ak etid segondè li nan Collège Mixte Capois La Mort (COMICAM). An 2013, pandan li toujou yon etidyan, li te kòmanse karyè atistik li kòm yon rapè. Entegrasyon li nan gwoup "Zerocks", ki te fòme ak jèn mizisyen ak rapè, te pèmèt li devlope talan li ak eksprime pasyon li pou mizik. An 2016, Maello ERO te distenge tèt li lè li te genyen twazyèm pri nan konpetisyon rap ki te òganize nan Petit-Goâve sou tèm: "Ann fete Nwel nan pataj pou lanmou jemen nan Tigwav". Viktwa sa a te make yon pwen vire nan karyè mizik li. Ane annapre a, nan 2017, li te pibliye premye track li ki te rele "Koz mwen se ERO Star", ki te resevwa yon resepsyon cho nan men odyans lan. An 2021, li te antre nan gwoup MJM (Maello Jay-T ak Master Guy), ak ki moun li te pwodwi plizyè tit tankou "Mwen vle mennen w" an kolaborasyon ak Povenzoe (Oktòb 2022), "MJM nan kay la" (Septanm 2022). , “Fanm sadomin m” (Novanm 2022), “Mèsi manman” ak yon chante kanaval ki rele “Leve kanpe”.

Eksplore Cayes-Jacmel, Ayiti: Dekouvri yon trezò touristik ak kiltirèl.

Nich nan mòn yo sipè nan rejyon sidès Ayiti, komin pitorèsk Cayes-Jacmel parèt kòm yon pèl ki ra, ofri yon eksperyans touristik ak kiltirèl enprenabl. Avèk peyizaj vèt kaka kleren li yo, eritaj kiltirèl rich ak aktivite enteresan, destinasyon sa a pwomèt yon vwayaj inoubliyab pou vwayajè k ap chèche otantisite ak bote natirèl. Le pli vit ke ou rive nan Cayes-Jacmel, ou pral kaptive pa bèl nan peyizaj li yo. Plèn yo ak ti mòn ki domine tèren an ofri yon spektak mayifik, ideyal pou randone pitorèsk ak pwomnad lantèman. Vil la tou plen nan vwa navigab kristal klè, pafè pou yon ti repo entérésan oswa yon sesyon lapèch ap detann. Eksplore santye yo kache epi kite tèt ou anchante pa divèsite biyolojik pwospere nan rejyon an, kote lanati ap gouvènen sipwèm. San yo pa bliye bèl plaj Kabic tankou "Ti Mouillage", kote sab amann ak dlo turkwaz envite detant ak espò nan dlo. Cayes-Jacmel chaje ak istwa rich ak kilti vibran, ki reflete nan tanp majestueux li yo ak legliz yo. Avèk plis pase trant-de tanp nan tout lafwa, ki gen ladan legliz Batis, Legliz Bondye ak legliz Katolik, vil la se yon senbòl divèsite relijye ak tolerans. Plonje tèt ou nan sot pase kaptivan rejyon an nan vizite tribinal majistra a ak estasyon lapolis, temwen eritaj politik ak legal li yo. Eksperyans eksitasyon nan lavi lokal lè w patisipe nan festival ki vivan ak evènman kiltirèl nan Cayes-Jacmel. Plonje tèt ou nan ritm antant mizik ayisyen an pandan selebrasyon kominotè yo, epi dekouvri atizana tradisyonèl nan mache lokal yo. Pa rate festival anyèl vil la, kote dans, gastronomi ak boza konbine pou kreye yon atmosfè fèstivite ak cho. Kit ou se yon renmen espò, fanatik avanti, oswa tou senpleman kap chèche detant, Cayes-Jacmel gen yon bagay yo ofri chak vwayajè. Jwe foutbòl oswa baskètbòl sou anplasman lokal yo, oswa danse lannwit lan nan youn nan bwat vivan nan vil la. Pou yon eksperyans natif natal, rantre nan yon levasyon lapèch ak moun nan lokalite yo, oswa eksplore mervey kache rejyon an nan yon vwayaj eksitan jeep. Avèk bote natirèl li mayifik, eritaj kiltirèl rich ak aktivite kaptivan, Cayes-Jacmel parèt kòm yon destinasyon touristik ak kiltirèl enkonparab an Ayiti. Kit ou ap chèche avanti, detant oswa dekouvèt kiltirèl, vil pitorèsk sa a pwomèt ou yon eksperyans inoubliyab, anprint ak sans nan lavi ayisyen an. S’angajè nan yon vwayaj nan kè a nan majik Cayes-Jacmel epi kite tèt ou anchante pa cham li yo.

KSPGKS: Yon kanpay inovatif pou sansibilize jèn yo kont VIH/SIDA

VIH/SIDA rete yon gwo menas pou sante piblik, sitou pami jèn yo ann Ayiti. Fè fas ak reyalite sa a, LEAD-ACADEMY, yon òganizasyon ki te fonde an Desanm 2020 pa Dwinny Belval, angaje nan pwojè “KANPAY SANSIBILIZASYON POU GOUMEN KONT HIV/AIDS” (“Kanpay Sensibilizasyon Konbat VIH/SIDA”). Inisyativ sa a, ki te lanse nan kad Jounen Mondyal VIH/SIDA, vize mobilize timoun lekòl Kafou yo epi ankouraje konpòtman responsab devan epidemi sa a.

Kafou: Lansman 18yèm edisyon Wikenn Powetik la

Apre “Non vyolans”, tèm edisyon anvan an, “Mwen li, mwen grandi” se tèm kote 18yèm edisyon Wikenn Powetik la pral dewoule, ki te pwograme pou 31 janvye 2025 nan Kafou. Kòm yon envite espesyal, edisyon sa a pral akeyi Jean-Rony Charles, otè Pitié, yon ti istwa ki, nan pwofondè li, enterese nan kondisyon imen an, an patikilye nan sitiyasyon lavi yo prekari ke anpil moun fè fas chak jou. . Egzibisyon, atelye, pèfòmans ak lavant siyati yo se pami divès aktivite nan pwogram nan pou 18th edisyon sa a. Wikenn nan Pwezi se pa sèlman yon aktivite detann, men se yon espas reyèl pou angajman, ki ofri aktivite ki gen yon enpak dirèk sou kominote Kafou a. Evènman ki gen yon nati sosyal, kiltirèl, atistik, literè, elatriye, konstitye kè li epi kontribye nan anrichi lavi lokal.