Ayiti, "Pèl Zantiy yo," se pi plis pase yon destinasyon bò lanmè. Peyi sa a plen ak sit inik istorik, natirèl ak kiltirèl ki bay temwayaj sou sot pase rich li yo ak divèsite biyolojik eksepsyonèl. Men yon seleksyon 7 kote ki dwe wè ki pral plonje w nan kè istwa, kilti ak bote Ayiti.
Li atik la an :
Sitadèl Laferrière se youn nan moniman ki pi enpresyonan nan Karayib la ki nan lis UNESCO. Konstwi nan kòmansman 19yèm syèk la pa Henri Christophe pou defann endepandans ki fèk akeri a, gwo fò sa a:
- Kanpe 900 mèt anwo nivo lanmè sou mòn nò yo.
- Ofri yon View panoramic nan plenn ki antoure yo ak osi lwen ke lanmè a, nan yon jou klè.
Vizite li se yon eksperyans memorab, konbine istwa, achitekti ak peyizaj mayifik.
Pa lwen Sitadèl la, Palais Sans Souci te rezidans wayal Henri Christophe. Sit sa a, yo te rele “Versailles nan Karayib la,” rann temwayaj sou grandè ak anbisyon epòk la:
- Ravin majestueux li yo raple enpòtans endepandans ayisyen an.
- Li antoure pa vejetasyon Fertile ki ajoute yon touche trankilite nan plas la.
Palè Sans Souci reprezante istwa ak rezistans pèp ayisyen an.
Sitiye nan Port-à-Piment, nan sid Ayiti, Grotte Marie-Jeanne se pi gwo sistèm twou wòch nan Karayib la. Vizitè yo kapab:
- Eksplore 3 kilomèt li yo nan galeri anba tè.
- Admire fòmasyon kalkè enpresyonan ak fon ra.
Eksperyans Immersion sa a pral pran plezi renmen lanati ak avanti.
Mize Panteon Nasyonal Ayisyen an (MUPANAH), ki chita nan Pòtoprens, se yon bagay ki nesesè pou konprann istwa peyi a. Mize sa a:
- Rasanble objè presye ki gen rapò ak endepandans Ayiti, tankou lank Christopher Columbus oswa kouwòn Henri Christophe.
- Mete aksan sou ewo yo ak eroin ki te fòme nasyon an.
Sa a se yon vizit esansyèl pou moun ki vle pi byen konprann idantite ak kilti ayisyen an.
Kreye pou konsève ak selebre flora lokal yo, Jardin Botanique des Cayes se yon kote ideyal pou rayisab lanati. Sit sa a ofri:
- Yon koleksyon enpresyonan nan plant twopikal ak medsin.
- Santye lapè kote vizitè yo ka rekonekte ak lanati.
Se yon egzanp pafè sou richès ekolojik Ayiti ak angajman pou konsèvasyon.
Toupre Jakmèl, Bassin-Bleu se yon kote majik ki fòme ak plizyè pisin natirèl ak dlo turkwaz ble. Vizitè yo kapab:
- Benyen nan pisin natirèl sa yo ki antoure pa vejetasyon Fertile.
- Aksè nan pisin yo atravè yon vwayaj kout oswa sou cheval.
Li se yon sit ideyal pou rayisab avanti ak detant.
Sitiye nan Tabarre, pak sa a trase istwa endistri sik la ann Ayiti ak enpak li sou sosyete a. Vizitè yo kapab:
- Eksplore ansyen machin ak plantasyon.
- Dekouvri ekspozisyon edikatif sou eritaj agrikòl Ayiti.
Pak la se yon plas kote istwa ak lanati rankontre annamoni.
7 kote sa yo se jis yon apèsi sou richès touristik Ayiti. Peyi a plen ak kote kaptivan pou dekouvri, chak ofri yon pèspektiv inik sou istwa li, kilti ak lanati.
Èske w konnen lòt kote touris ann Ayiti ki merite yon vizit? Pa ezite pataje yo nan kòmantè yo anrichi lis sa a ak enspire vizitè fiti yo nan zile bèl sa a.
Facebook : https://www.facebook.com/haitiwonderland
Youtube : https://www.youtube.com/@haitiwonderland
Instagram : https://www.instagram.com/haitiwonderland/
Twitter : https://twitter.com/haitiwonderland
Linkedin : https://www.linkedin.com/in/haitiwonderland/
Lalo Ayisyen an se yon plat ikonik nan cuisine tradisyonèl sid Ayisyen an, patikilyèman popilè nan rejyon Les Cayes la. Plat sa a rich an gou epi byen anrasinen nan kilti kilinè lokal la, yo prepare l avèk fèy lalo (ti pyebwa), vyann kochon ak krab, yo mijote l tou dousman ak yon melanj epis kreòl. Teksti yon ti jan gluan li, eritye nan fèy lalo yo, ka sipriz ou, men li kontribye nan otantisite ak dousè plat la. Nan atik sa a, dekouvri resèt konplè pou lalo Ayisyen an, avèk konsèy pratik pou reyisi prepare plat sa a tankou yon vrè chèf Ayisyen. Kit ou kirye pou goute yon plat tradisyonèl oswa ou vle rekonekte ak rasin ou, resèt sa a ofri ou yon vrè vwayaj gou nan kè Ayiti.
Ayiti, yon zile majestueux Karayib la, sedui ak peyizaj li yo, kilti vibran li yo, ak yon istwa kaptivan nan lit pou endepandans. Nan atik konplè sa a, dekouvri tout sa ou bezwen konnen pou w apresye bote ak otantisite Ayiti: pozisyon jeyografik li, istwa lejand li, kilti rich li, plaj selès li yo, kote istorik li yo, cuisine inik li yo, tradisyon li yo ak plis ankò.
Abòne ak bilten nou an pou w rete enfòme de tout aktivite nou yo ak aktyalite sou Ayiti.
Ayiti, yo rele souvan "Pèl Zantiy yo", chaje ak trezò istorik, natirèl ak kiltirèl k ap tann pou l dekouvri. Nan 2025, poukisa pa eksplore destinasyon inik sa a, kote chak kwen rakonte yon istwa rich ak kaptivan? Men 20 kote eksepsyonèl ki pwomèt pou etone w epi rekonekte w ak bote ak istwa peyi sa a.
Jedi 14 novanm 2024 sa a, jèn slammer Youven Beaubrun, Beven sou non sèn li, kalifye Ayiti, pou premye fwa nan listwa li, pou final koup du mond Slam la. Konpetisyon sa a, ki rasanble pi bon slammers yo sou planèt la, te dewoule sou tè Afriken, pi jisteman nan Togo. Nan yon peyi ki kenbe nan gòj, yon peyi k ap mouri depi nan kòmansman rive nan bout, anba eksplwa danjere yon sèten pati ame ak jèn li, pèfòmans ekstraòdinè Beven nan konpetisyon sa a fè yon rezonans ak eko nan tout chante nan peyi a, nan. swaf dlo a pou bote. Beven se senbòl yon jèn ki refize bay nan dezòd ki antoure figi manman li. Atizay, slam ke yo te domèn espesyalizasyon li yo, yo itilize nan pi bon fason posib pou enspire espwa. E kontinye kwè ke yon peyi ki te fè 1804 pa kapab peye liks pou l ap koule tèlman fò devan istwa imen. "Se ak fyète ke mwen avanse nan konpetisyon sa a. Sitou ak kriz la k ap pase nan peyi a nan moman sa a. Kalifikasyon mwen pou final la se yon siy etènèl nan espwa, ki konfime lefèt ke tout bagay nan peyi sa a pa pral fini nan lanmò, "te slammer a te di nou anvan ou ale nan konpetisyon nan final la. Final la te dewoule samdi 16 novanm 2024, kote Beven te gen chans pou l byen reprezante peyi ki te kraze l la nan papòt yon viktwa mondyal, yon viktwa ki si li te fèt, li t ap inisyal nan non tout yon pèp. , nan kous la absoli nan fè fas a yon gwo dezòd ki sèlman rèv nan toufe li. Malgre li pa rive ranpòte koup sa a (ki fini an sizyèm plas nan klasman jeneral la), chanpyon slam ayisyen an te gen tan enspire tout yon peyi pandan gwo vwayaj li nan konpetisyon sa a. Se sèlman yon ranvwa, pwochen fwa viktwa pral reyalize pou asire w.
Ayiti se yon vrè fòs nan mond literè jodi a. Depi plizyè syèk, peyi a gen yon richès entelektyèl remakab ki te pèmèt li rive nan eksploatasyon eksepsyonèl. Jodi a, ak plis pase 20 gwo ekriven enpòtan aktif, ki gen travay yo ki depase fwontyè ayisyen, Ayiti fè pati peyi ki gen plis ekriven pa abitan. Pami ekriven sa yo, nou ka site Edwige Danticat, pri Pulitzer ; Louis-Philippe d’Alambert, pri Goncourt pou Pwezi nan 2024 ; René Depestre, pri Goncourt pou Nouvel nan 1982 ; Dany Laferrière, pri Renaudot ak manm Akademi Franse ; Lyonel Trouillot ak Frankétienne, k ap fè pati non entènasyonalman renome pou travay yo ; san bliye aktyèl la nan literati ayisyen, finalis pri Goncourt 2022 ak travay majistra li Une somme humaine, referans a Makenzy Orcel. Non sa yo sòti ansanm ak figi lejandè tankou Jacques Roumain, Anténor Firmin, Jacques Stéphen Alexis, Oswald Durant, ki fòme mak enpòtan pou kilti mondyal atravè ekri yo. Jodi a, tradisyon sa a kontinye ap nouri nouvo talan, men yon pwoblèm pèsiste: absans kay piblikasyon ayisyen serye ak estriktire nan kantite ase ki ka soutni jèn otè sa yo.
Si w ap chèche yon eksperyans mizik inoubliyab ete sa a, pa gade pi lwen pase Sumfest an Ayiti. Festival sa a ki enkoni reyini pi gwo non nan sèn mizik ayisyen an pou yon wikenn fou, tout nan yon kad idilik bò lanmè Se poutèt sa Sumfest se evènman ki pa dwe rate pou tout moun ki renmen mizik ak kilti ayisyen.
Premye nasyon nwa ki te libere tèt li anba esklavaj ak pran endepandans nan men Lafrans an 1804 e ki te enfliyanse lòt mouvman liberasyon atravè mond lan, enspire lit pou libète ak egalite.
Ayiti beni ak peyizaj natirèl espektakilè, ki gen ladan plaj sab blan, mòn ak divèsite biyolojik rich.
Ayiti gen yon eritaj istorik rich, ki gen ladan sit tankou Sitadèl Laferrière ak Palè Sans-Souci, ki nan lis UNESCO Mondyal Eritaj.
Ayiti gen yon kilti rich ak divèsifye, enfliyanse pa eleman Afriken, Ewopeyen yo ak endijèn. Mizik, dans, atizay ak kizin ayisyen yo selebre atravè lemond.
